سال هـزار و دويست و نود و يك در تهران چشم بر جهان گشود. مادرش "عـذرا" و پدرش "موسی معـروفی" از شاگردان برگزیده درویش خان و از موسيقی دانان بزرگ دوره خود بود. پنج سال داشت که خواهـرش "نرگس" به دنیا آمد. چند سال بعـد در هـمان دوره کودکی مادرش را از دست داد و در خانواده پدری بزرگ شد. ابتدا موسيقی را از پدر می آموخت و تار می نواخت و با نواختن ويولن نيز آشنا شد .بعـد از دوره ابتدایی، در چهارده سالگی در دوره ای که وزيری مدير هـنرستان موسيقی بود، به آنجا رفـت و به تحصيل مشغول شد. به پيانو روی آورد و نزد خانم تاتیانا خاراطیان به یادگـیری تکـنیک نوازندگی پیانوی کلاسیک مشغول شد. اتودها و پرلودهای شوپن، سوناتهای موتسارت، بتهوون، شوبرت و فـوگ های باخ را با مهارت می نواخت. در کناد موسیقی کلاسیک، موسیقی ایرانی را هـم ادامه داد و تحصيلات موسيقی را نزد عـلی نقی وزيری کامل کرد.

     در هجده سالگی با "شـمس زمان" ازدواج کـرد که حاصل این ازدواج چهـار فــرزند بود. "منوچهر" ،" شکوه زمان ( گـیتی )" ، "ژیلا" و "فـرهاد".

     درسال هـزار و سيصد و دوازده (در بيست و يك سالگی) به دليل استعداد شگـرفـش در موسيقی به استخـدام وزارت فـرهـنگ وقـت در آمد و معـلم موسيقی مدارس تهران شد و به آموزش سلفـژ و ديکته موسيقی در هـنرستان پرداخت. او از سال هـزار و سيصد و نوزده هـم زمان با افـتتاح راديو به اين موسسه پيوست و سال ها تک نواز پيانو بود. از سال هـزار و سيصد و سی و دو به سرپرستی موسيقی راديو منصوب شد و هـمزمان با آن به عـضويت شورای عـالی موسيقی نيز در آمد. معـروفی هـمچنين رهـبر ارکستر شماره يک و رهـبر ارکستر بزرگ گـلها بود. او تنظيم آهنگ های شيدا، عارف، رکن الدين خان و درويش خان و بسياری ديگـر از آهـنگسازان معـروف ايرانی را به عـهـده داشت. خودش می گويد:
     "از بدو تاسيس راديو در سال هـزار و سیصد و نوزده در آنجا هـم مشغول شدم. در آن موقع سنی نداشتم ولی هـم نوازنده پيانو بودم و هـم رهـبر ارکستر شماره يک. سال اولی که راديو تاسيس شد، در اولين ارکستر راديو اين نوازنده ها بودند: صبا، حبيب سماعی، حسين تهرانی، مرتضی نی داوود و خود من. بعدها که برنامه گلها تاسيس شد من رهـبر ارکستر آن شدم و نوازنده پيانو و سوليست هـم بودم. برای ارکستر گـلها هـم قطعاتی تنظيم می کردم."

     او در نواختن پيانو برای موسيقی ايرانی، از روش مشير هـمايون بيشتر از مرتضی محجوبی اقـتباس می کرد. اما شيوه ای ويژه و يکتا داشت که تکـنيک در آن آشکار بود. معـروفی بيش از چهل سال سابقـه فعاليت در زمينه آهـنگسازی دارد. معـروفی و پدرش نخستين کسانی محسوب می شوند که قـطعاتی در دامنه موسيقی ايرانی برای پيانو ساخته و تنظيم کرده اند. اولين قـطعه ای که مـعروفی ساخت "ترانه های خیام" بر اساس رباعـيات خيام بود که در سال هـزار و سيصد و پانزده اجرا شد.

     از جمله خدمات فـرهـنگی و آموزشی استاد می توان به سال های تدريسش در دانشگاه تهران اشاره كرد. در آن زمان روش ساخت آهـنگ و فرم های اصيل موسيقی را تدريس می كرد. استاد در سال های عـمرش در دانشگاه تهران و هـنرستان موسيقی شاگـردان بسياری تربيت كرد كه خودشان از هـنرمندان به نام كشور هستند. اردشير روحانی، افـليا پرتو، انوشيروان روحانی، پرويز اتابيگی (اتابـكی)، مهين زرين پنجه و ساسان محبی. خودش می گويد:
     "سبک من را انوشيروان روحانی، اردشير روحانی، افـليا پرتو، مهين زرين پنجه و ساسان محبی خوب می نوازند. آنها شاگردان خوبـم بوده اند. آنها هم موسيقی ايرانی را می دانند و هـم موسيقی غـربی را. موسيقی ايرانی را وقتی به شاگرد درس می دهـيـم که دست روان داشته باشد و موسيقی کلاسيک را زده باشد. چون موسيقی کلاسيک دست را روان و نت خوانی را قوی می کند. بعدا موسيقی ايرانی به او درس می دهـيـم، چون موسيقی ايرانی تکنيک مفصلی دارد.
"

جواد معروفی فردی فروتن، خوش مشرب و پرهيزگار بود. شاید بتوان گفت از جمله کسانی بود که درطول عمرهنری خود سعی وافری درآشتی موسیقی سنتی و غربی داشت.

  جواد معـروفی در بامداد روز سه شنبه شانزدهـم آذر ماه هـزار و سيصد و هـفـتاد و دو در يکی از بيمارستان های تهران در گـذشت.

آثار انتشار یافته استاد جواد معروفی :

     •  ترانه های خیام
        ـ آهنگ اول تا پنجـم

     • آلـبـوم آهـنـگـهـای جـواد مـعـروفـــی
        ـ خـوابـهـای طـلائـی
        ـ فـانـتـزی ژیلا
        ـ رومی
        ـ کـوکـو
        ـ ساری گـلـین
        ـ پـیـش درآمـد اصـفـهـان ( ساخـتـه : رضـا مـحـجـوبـی ، تـنظـیـم : جـواد مـعـروفـی )
        ـ پـرلـود شـمـاره پـنـج
       
     •  گزیده آثار استاد جواد معروفی برای پیانو ( قـطـعـات ساخـتـه و تـنظـیـم شـده ایـرانـی بـرای پـیـانـو )
        ـ راسـت پـنـجـگـاه
        ـ چـهـارگـاه
        ـ پـرلـود شـمـاره پـنـج
        ـ پـرلـود شـمـاره شش
        ـ راپـسـودی در مـاهـور
        ـ مـاهـور
        ـ هـمـایـون
        ـ رنگ چـهـارگـاه
        ـ رنگ هـمـایـون
        ـ رنگ مـاهـور
        ـ فـانـتـزی شـماره دو
        ـ راپـسودی اصـفـهـان
        ـ رنگ اصـفـهـان ( ساخـتـه : درویـش خـان، تـنظـیـم : جـواد مـعـروفـی )
        ـ پـیـش درآمـد چـهـارگـاه ( ساخـتـه : رکـن الـدیـن مـخـتـاری، تـنظـیـم : جـواد مـعـروفـی )
        ـ چـهـار مـضـراب چـهـارگـاه
        ـ کـرشـمه چـهـارگـاه
        ـ ضـربـی چـهـارگـاه
        ـ غـمـگـیـن  ( ساخـتـه : عـلـیـنـقـی وزیـری ، تـنظـیـم : جـواد مـعـروفـی )
        ـ مـرغـک   ( ساخـتـه : عـلـیـنـقـی وزیـری ، تـنظـیـم : جـواد مـعـروفـی )
        ـ دو بـل بـل ( ساخـتـه : عـلـیـنـقـی وزیـری ، تـنظـیـم : جـواد مـعـروفـی )
        ـ پـرلـود و اتـود شـمـاره دو

     • ردیـف مـوسـیـقـی ایـران بـرای پـیـانـو
        ـ شـور
        ـ دشـتـی
        ـ ابـوعـطا
        ـ افـشـاری
        ـ بـیات تـرک
        ـ چـهـارگـاه
        ـ هـمـایـون
        ـ بـیـات اصـفـهـان
        ـ نـوا
        ـ سـه گـاه
        ـ مـاهـور
        ـ راسـت پـنـجـگـاه

     • آلـبـوم هـای صـوتـی
        ـ انـتظـار
        ـ بـهـار گـلـهـا
        ـ پـرسـتـوهـا
        ـ جـان عـشـاق
        ـ چـه شـورهـا
        ـ خـزان ، روزگـار مـن
        ـ خـوابـهـای طـلائـی
        ـ خـوابـهـای طـلائی دو
        ـ دل شکـسـتـه
        ـ راز غـروب
        ـ راز گـلـهـا
        ـ رومـانـس یک تا هـشـت
        ـ رومـینا ، طبـیعـت
        ـ سـده یک و دو
        ـ شبنـم صـبحگـاهـی
        ـ شـفـق
        ـ شـکـوفـه ها
        ـ طـلـوع
        ـ عـاشـورا ، راز خـلقـت ، فـراق
        ـ کـاروان عـشـق
        ـ نـغـمـه آبـشـار
        و صـدهـا اثـر جـاویـدان در بـرنـامـه هـای گـلـها

منبع مقاله